Zakład Salezjański w Oświęcimiu

Gród Oświęcim istniał już w XII w., a prawa miejskie otrzymał ok. 1272 r. Z podziału księstwa cieszyńskiego dokonanego po 1315 r. powstało księstwo oświęcimskie, którym władał wówczas książę Władysław. W 1445 r. wydzielono z niego księstwa zatorskie i toszeckie; ziemię oświęcimską dostał książę Jan IV. Sprzedał on swoje księstwo w 1457 r. Kazimierzowi Jagiellończykowi, a ostatecznie przynależność tej ziemi do Korony została potwierdzona w 1564 r. Po pierwszym rozbiorze (1772) Oświęcim znalazł się w granicach zaboru austriackiego.

ZAKŁAD SALEZJAŃSKI W OŚWIĘCIMIU, fot. M. Klag (MIK, 1999) CC BY SA 3.0

Dominikanie osiedlili się w Oświęcimiu pod koniec XIII w. Kościół pw. Świętego Krzyża oraz klasztor ufundował w 1. poł. XIV w. książę Władysław. Świątynię wzniesiono w całości z cegły, z kamiennymi detalami. Podpalona przez husytów, została odbudowana, lecz nie odzyskała już dawnej świetności. Klasztor ponownie zniszczony przez żołnierzy szwedzkich, został ostatecznie opuszczony pod koniec XVIII w., po kasacie zgromadzenia. Na początku XIX w. zabudowania klasztorne zamieniono na magazyny i popadły one w ruinę.

Pod koniec XIX w., dzięki księdzu Andrzejowi Knyczowi, rozpoczęto zbieranie funduszy na odnowę podominikańskiego zespołu. Do jego zagospodarowania wybrał on zgromadzenie salezjanów, zakon założony w Turynie przez św. Jana Bosco w 1859 r., a zajmujący się kształceniem chłopców w zawodach rzemieślniczych. Zakonnicy zobowiązali się do prowadzenia pracy wychowawczej z miejscową młodzieżą i otwarcia szkoły zawodowej. Przejęli tereny podominikańskie i w 1898 r. przedstawili plan działania Zakładu Salezjańskiego. Już rok później zakład przyjął pierwszych wychowanków.

Prace restauracyjne zespołu prowadził w latach 1899-1906 architekt Sławomir Odrzywolski z Krakowa, a świątynię odnowiono i przebudowano według projektu Mario Ceradiniego z Turynu (zamieniono dawne dominikańskie prezbiterium na przedsionek odbudowanej świątyni). W 1901 r. kardynał Jan Puzyna poświęcił gmach zakładu, a w 1907 r. poświęcono ołtarze boczne kościoła. Polichromię wnętrza świątyni wykonał oświęcimski malarz Jan Stankiewicz, który namalował także obraz Matki Bożej Wspomożycielki.
W 1908 r. władze oświatowe nadały Zakładowi Salezjańskiemu w Oświęcimiu prawa państwowe. Salezjanie zasłynęli z tego, iż dbali o wszechstronny rozwój młodzieży, nie zaniedbując także patriotycznego wychowania. Czynią to do dziś.

Tekst: B. Sanocka (2008)

Licencja CC-BY-SA 3.0

Zakład Salezjański w Oświęcimiu

Informacje praktyczne

Dostępność:

niedostępny

Lokalizacja:

miejscowość: Oświęcim

gmina: Oświęcim

powiat: oświęcimski

Obiekty w pobliżu:

MAŁOPOLSKI INSTYTUT KULTURY W KRAKOWIE, ul. 28 lipca 1943 17c, 30-233 Kraków, tel.: +48 12 422 18 84, 631 30 70, 631 31 75, NIP: 675 000 44 88 | Projekt i wykonanie | Polityka prywatności