Opactwo oo. Cystersów i kościół św. Bartłomieja w Mogile (Kraków)

Cystersów do podkrakowskiej Mogiły sprowadził biskup krakowski Iwo Odrowąż ok. 1225 r. Wkrótce potem rozpoczęli oni budowę kościoła pw. św. Wacława. Wzniesiona w 2. i 3. ćwierci XIII w. ceglana bazylika o formach wczesnogotyckich została częściowo przekształcona na początku XVI w. oraz w okresie baroku. Najważniejszą zmianą była budowa fasady w latach 1779-1780 przez Franciszka Mosera z Opawy.

OPACTWO OO. CYSTERSÓW I KOŚCIÓŁ ŚW. BARTŁOMIEJA W KRAKOWIE, fot. M. Klag (MIK, 2005) CC BY SA 3.0

Świątynia cysterska jest wzniesiona z cegły, kamienne są szczegóły architektoniczne oraz elementy dekoracyjne. Jest ona trójnawową bazyliką z transeptem i zamkniętym prosto prezbiterium oraz dwiema parami bliźnich kaplic po obu jego stronach. Kościół nakrywają w większości gotyckie sklepienia krzyżowo-żebrowe. Na zewnątrz średniowieczny wygląd zachowało ceglane prezbiterium. Korpus świątyni otynkowano w czasie, kiedy wzniesiono barokową fasadę, rozczłonkowaną pilastrami i zamkniętą falistym szczytem.
Wewnątrz kościoła, na ścianach prezbiterium, transeptu i południowej kaplicy bliźniej można podziwiać renesansową polichromię wykonaną w 2. ćwierci XVI w. przez Stanisława Samostrzelnika, zakonnika tutejszego klasztoru. W ołtarzu głównym znajduje się późnogotycki poliptyk (1514) z posągiem Matki Bożej z Dzieciątkiem oraz malowanymi i rzeźbionymi skrzydłami ze scenami z życia i Męki Chrystusa, a także z postaciami świętych.

Średniowieczny, rozbudowany w XVI w. i przebudowany gruntownie w XVIII w. budynek klasztorny znajduje się po stronie południowej kościoła. Piętrowe skrzydła klasztoru otaczają czworoboczny wirydarz. Piękne, XIV-wieczne krużganki zdobią polichromie namalowane w 1538 r. przez Stanisława Samostrzelnika: jest tutaj wspaniałe i monumentalne Ukrzyżowanie oraz dekoracja arabeskowa.

Nieopodal klasztoru znajduje się parafialny kościółek pw. św. Bartłomieja. Zbudowany w 2. poł. XV w., odnowiony w 1587 r. i przebudowany ok. poł. XVIII w., należy do najstarszych zachowanych zabytków polskiej architektury drewnianej. Kościół o nawie i prezbiterium tej samej szerokości nakrywa wysoki, gontowy dach. Do nawy przybudowane są z obu stron po dwie kaplice i kruchty oraz dwie niższe nawy boczne, otwarte na nawę główną ostrołukowymi arkadami. Większość wystroju świątyni (polichromie z portretami papieży, biskupów i świętych, ołtarz główny i część bocznych) pochodzi
z 2. poł. XVIII w.

Tekst: Barbara Sanocka, maj 2008

Licencja CC-BY-SA 3.0

Opactwo oo. Cystersów i kościół św. Bartłomieja w Mogile (Kraków)

Informacje praktyczne

Dostępność:

dostępny

Dane teleadresowe:

adres: ul. Klasztorna 11, Kraków

gmina: Kraków

powiat: Kraków

GPS: N: 50° 3' 52", E: 20° 3' 11"

gospodarz: Opactwo oo. Cystersów w Krakowie

www: http://www.mogila.cystersi.pl

e-mail: kontakt@mogila.cystersi.pl

telefon: 12 644 23 31, 12 644 69 92

Obiekty w pobliżu:

MAŁOPOLSKI INSTYTUT KULTURY W KRAKOWIE, ul. 28 lipca 1943 17c, 30-233 Kraków, tel.: +48 12 422 18 84, 631 30 70, 631 31 75, NIP: 675 000 44 88 | Projekt i wykonanie | Polityka prywatności