Kościół parafialny pw. Dziesięciu Tysięcy Męczenników w Niepołomicach

Niepołomicka fara jest najstarszym obiektem architektonicznym miasta. Została ufundowana przez króla Kazimierza Wielkiego w latach 1350-1358. Gotycki kościół pw. Najświętszej Marii Panny i Dziesięciu Tysięcy Męczenników był pierwotnie dwunawową budowlą halową. W trakcie wielokrotnych przebudów został zamieniony na jednonawową świątynię, lecz gotycka bryła kościoła oraz detale wnętrza przetrwały. Najciekawsze z nich to sklepienia z rzeźbionymi zwornikami w prezbiterium i zakrystii, a także malowidła na ścianie prezbiterium. Powstałe z fundacji Elżbiety Łokietkówny, przedstawiają św. Michała Archanioła i św. Jerzego w zamurowanych oknach prezbiterium oraz legendę św. Cecylii w starej zakrystii. Cechy stylowe malowideł wskazują na pochodzenie ich autora z kręgu włoskiego, umbryjsko-sieneńskiego. W wyposażeniu świątyni zwraca uwagę renesansowa, kamienna chrzcielnica, sztukaterie z końca XVIII w. w nawie oraz barokowe, XVIII-wieczne ołtarze w prezbiterium i nawie.

KOŚCIÓŁ PARAFIALNY PW. DZIESIĘCIU TYSIĘCY MĘCZENNIKÓW W NIEPOŁOMICACH, fot. M. Klag (MIK, 2000) CC BY SA 3.0

Od strony południowej do nawy kościoła przylega kaplica grobowa rodu Branickich. Wzniesiona z fundacji Jana Branickiego w 1596 r., należy do typu kaplic kopułowych wywodzących się od kaplicy Zygmuntowskiej. Jej projektantem był prawdopodobnie Santi Gucci. Budowla na planie kwadratu, nakryta kopułą na pendentywach i latarnią, jest niezwykle bogato zdobiona. Na pendentywach kopuły umieszczone są kartusze herbowe, ściany rozdzielają ślepe arkady z pilastrami i archiwoltami, dekorowane rzeźbionymi motywami roślinnymi i kasetonami. Głównym elementem wystroju kaplicy jest wykonany z piaskowca i marmuru nagrobek Katarzyny i Grzegorza Branickich, przedstawiający klęczące postacie zmarłych.

Po przeciwnej, północnej stronie kościoła znajduje się kaplica nosząca wezwanie św. Karola Boromeusza, ufundowana przez Stanisława Lubomirskiego w 1640 r. Ją również wzniesiono na planie kwadratu, nakrywając kopułą z latarnią. Na zewnątrz opinają ją pilastry i zdobi dekoracja okuciowa. Wnętrze podzielone pilastrami, z wnękami o ozdobnych archiwoltach pokrywa bogata dekoracja stiukowa. Festony owocowe, rozety i putta są dziełem Jana Chrzciciela Falconiego. W półkoliście zamkniętych wnękach umieszczono obrazy z życia Karola Boromeusza.

Tekst: B. Sanocka (2008)

Kościół parafialny pw. Dziesięciu Tysięcy Męczenników w Niepołomicach

Informacje praktyczne

Dostępność:

ograniczona dostępność

Dane teleadresowe:

adres: ul. Piękna 2, Niepołomice

gmina: Niepołomice

powiat: wielicki

GPS: N: 50° 1' 54",  E: 20° 13' 4"

gospodarz: Parafia Rzymsko-Katolicka pw. Dziesięciu Tysięcy Męczenników w Niepołomicach

www: http://www.niepolomiceskb.diecezja.krakow.pl/

e-mail: niepolomice@diecezja.krakow.pl

telefon: 12 281 10 41

Obiekty w pobliżu:

MAŁOPOLSKI INSTYTUT KULTURY W KRAKOWIE, ul. 28 lipca 1943 17c, 30-233 Kraków, tel.: +48 12 422 18 84, 631 30 70, 631 31 75, NIP: 675 000 44 88 | Projekt i wykonanie | Polityka prywatności